Ożywienie w sektorze firm budowlanych odczuwalne będzie dopiero w 2017 roku

| 13.09.2015 | AMG/ źródło: Deloitte

Przychody polskich spółek budowlanych notowanych na giełdzie, w pierwszej połowie tego roku były o 9,2 proc. wyższe niż w ubiegłym roku. Wyniki te sugerują poprawę w tym sektorze usług, jednak znacznego ożywienia należy spodziewać się dopiero w 2017 roku. Według ekspertów Deloitte, to od efektywności sektora publicznego, organizującego przetargi na realizację dużych inwestycji infrastrukturalnych zależy dalszy rozwój spółek budowlanych w Polsce.

Branża budowlana w Polsce przeżywa obecnie powolne odrodzenie po okresie spadku w latach 2012-2013, spowodowanego zakończeniem dużych projektów inwestycyjnych związanych z poprzednią finansową pespektywą unijną oraz organizacją mistrzostw UEFA Euro 2012™ w Polsce. Już poprzedni rok pokazał, że firmy z sektora budowlanego powoli wychodzą z kryzysu – obecny rok potwierdza ten trend. Z analizy przygotowanej przez Deloitte wynika, że przychody spółek budowlanych, notowanych na Giełdzie Papierów Wartościowych w Warszawie wyniosły w pierwszym półroczu tego roku 10 mld zł, podczas gdy w tym samym okresie w roku poprzednim było to 9,2 mld zł, to wzrost o 9,2 proc.

– W 2014 roku przychody największych piętnastu spółek budowlanych w Polsce osiągnęły poziom 28,5 mld zł i zwiększyły się o 2,5 mld zł w porównaniu do roku 2013, co stanowiło wzrost o 9,4 proc. Tegoroczny ranking Deloitte otwiera Grupa Skanska, uzyskując przychody na poziomie 5,1 mld zł i odnotowując ich wzrost o 16,5 proc. Na drugim miejscu znalazł się zeszłoroczny lider Grupa Budimex z przychodami sięgającymi 4,9 mld zł, co stanowi wzrost o 4,2 proc. w porównaniu do 2013 roku. Wśród trzech największych spółek budowlanych w Polsce jest także austriacki Strabag, który jako jedyny z tej grupy odnotował spadek przychodów o 5 proc. w stosunku do poprzedniego roku, uzyskując przychody na poziomie 3,1 mld zł – mówi Maciej Krasoń, Partner w Dziale Audytu Deloitte, Lider Zespołu Nieruchomości i Budownictwa.

Wartość indeksu WIG BUDOWNICTWO wzrosła w okresie pierwszych 6 miesięcy 2015 roku o 24 proc., podczas gdy w tym samym czasie wzrost indeksu WIG wyniósł jedynie 4 proc. Kapitalizacja spółek budowlanych notowanych na warszawskim parkiecie na dzień 30 czerwca tego roku wyniosła 9,11 mld zł i wzrosła w stosunku do wartości z końca grudnia 2014 roku o 1,67 mld zł. Warto jednak zaznaczyć, że wyniki sektora budowlanego na GPW zależą w dużej mierze od notowań firmy Budimex, której udział w kapitalizacji spółek notowanych w ramach WIG BUDOWNICTWO wynosi 46 proc.

REKLAMA

Ranking spółek budowlanych w Polsce pod względem przychodów w roku 2014 – TOP 15

Zdaniem ekspertów Deloitte perspektywy rozwoju sektora budowlanego w Polsce są obiecujące, tym bardziej, że w 2014 roku po dwóch latach spadków, odnotowano symboliczny wzrost wartości rynku budowlanego na poziomie 0,4 proc. W pierwszym kwartale tego roku liczba upadłości w sektorze budowlanym zmniejszyła się o jedną trzecią w stosunku do tego samego okresu rok wcześniej. Ponadto dwie firmy, które znalazły się w tegorocznym rankingu Deloitte: Polimex i PBG, kilka lat temu będące na krawędzi bankructwa, dziś wydają się wracać do gry.

W pierwszych miesiącach tego roku zanotowano również zahamowanie spadkowej tendencji zatrudnienia w branży budowlanej.

– W pierwszym kwartale bieżącego roku zatrudnienie wzrosło o 1,5 proc. w porównaniu z tym samym okresem poprzedniego roku. W dłuższej perspektywie w związku z napływem nowych funduszy europejskich oczekujemy dalszego wzrostu zatrudnienia w budownictwie infrastrukturalnym. Zwiększy się również zapotrzebowanie na wyspecjalizowanych pracowników w obszarze budownictwa ciężkiego oraz energetyki – mówi Patryk Darowski, Wicedyrektor w Dziale Doradztwa Finansowego Deloitte.

Dalszemu wzrostowi branży budowlanej sprzyjają czynniki makroekonomiczne. Prognozowany przez Economist Inteligence Unit wzrost PKB dla Polski na poziomie 3,2 proc. w latach 2015-2018 powinien znacznie zwiększyć skłonność sektora publicznego do inwestowania w infrastrukturę.

– Najsilniejszym bodźcem dla poprawy kondycji segmentu budownictwa infrastrukturalnego w najbliższych latach będzie napływ nowych funduszy unijnych. W nowej perspektywie finansowej na lata 2014-2020 w ramach polityki spójności Polska otrzyma środki w rekordowej wysokości 82,5 mld euro, z czego 25,8 mld euro zostanie przeznaczone na rozbudowę infrastruktury- mówi Patryk Darowski. Polska w najbliższych latach będzie nadrabiać zaległości w stanie infrastruktury w porównaniu do krajów Europy Zachodniej. Wstępnie oszacowane przez Deloitte wybrane potrzeby infrastrukturalne w większości do 2020 roku wynoszą około 310 mld zł. Na tę kwotę składają się przede wszystkim inwestycje w infrastrukturę drogową, kolejową, energetyczną i tę związaną z ochroną środowiska.

Organizacja mistrzostw UEFA Euro 2012™ przez Polskę miała istotny wpływ na przyspieszony rozwój infrastruktury, niestety kosztem wyników wielu przedsiębiorstw budowlanych biorących udział w realizacji inwestycji, czego przyczyną była ogromna konkurencja i wynikająca z niej „wojna cenowa”. Doprowadziło to do znacznego obniżenia cen w przetargach na wykonawstwo. Problem ten nadal w największym stopniu doskwiera branży budowlanej. Nie zmieniło się to nawet po wprowadzeniu zmian do ustawy o zamówieniach publicznych, gdyż nadal przy przetargach na kontrakty głównym kryterium wyboru pozostaje cena. Presja cenowa, w opinii przedstawicieli firm budowlanych, może się jeszcze powiększyć po pojawieniu się w Polsce nowych znaczących graczy zagranicznych.

– Oferent publiczny, nauczony doświadczeniami poprzedniej perspektywy unijnej, w dużej części zmienił już swoje podejście, co jest dobrym sygnałem. W celu uniknięcia spiętrzenia projektów, które miało miejsce przy inwestycjach prowadzonych przed EURO 2012, GDDKIA rozstrzygnęła już przetargi na 30 mld zł ze 107 planowanych do zainwestowania w latach 2014-2025 – mówi Maciej Krasoń. – Jednak PKP PLK do końca sierpnia nie rozstrzygnęła jeszcze żadnego projektu w ramach nowej perspektywy UE. Tymczasem trzeba pamiętać, że od ogłoszenia przetargu do rozpoczęcia prac budowlanych upływa czasem nawet dwa lata. Dlatego prawdziwego ożywienia w branży budowlanej możemy się spodziewać dopiero od 2017 roku – dodaje.

Termowizja – “bat” na niesolidnych wykonawców?!

| 10.04.2015 | Jaromir Kwiatkowski

Płacisz podejrzanie wysokie rachunki za ogrzewanie domu? Budujesz wymarzoną willę i chcesz sprawdzić, czy izolacja termiczna została wykonana prawidłowo? Z pomocą może Ci przyjść badanie kamerą termowizyjną. Przy jej pomocy sprawdzisz, którędy następują straty ciepła. A także… skontrolujesz, czy ekipa budowlana wykonała solidnie swoją pracę.

– Termowizja to metoda rejestracji lub obserwacji promieniowania podczerwonego – informuje Robert Grochala, pracownik firmy rodzinnej Grochala.eu, wykorzystującej termowizję głównie w budownictwie i przemyśle. Pozwala ona na rejestrację kamerą termowizyjną promieniowania cieplnego emitowanego przez wszystkie ciała fizyczne, zwykle w przedziale temperatur, z którymi mamy styczność na co dzień, bez konieczności oświetlania ich zewnętrznym źródłem światła oraz na dokładne zobrazowanie rozkładu temperatury na ich powierzchniach.

Zastosowanie termowizji jest ograniczone tylko ludzką wyobraźnią

Termowizja ma wiele zastosowań. – Chyba nie ma procesu czy sytuacji, gdzie temperatura nie ma znaczenia. Dlatego, jeżeli chodzi o zastosowania termowizji, są one ograniczone wyłącznie ludzką wyobraźnią – zauważa Robert Grochala.

Zapytany o najważniejsze dziedziny zastosowań, wymienia: budownictwo (wrócimy do niego w dalszej części tekstu), procesy produkcyjne w przemyśle, medycynę, weterynarię, obserwację terenu np. przez straż pożarną czy graniczną. – Okazuje się, że np. w produkcji leków nawet niewielkie różnice temperatur potrafią zanieczyścić daną substancję lub spowodować, że będzie miała ona inne właściwości – opowiada nasz ekspert. – Pierwszym symptomem, zanim w zakładzie w działającej maszynie pojawi się zwarcie, a później pożar, jest podwyższona temperatura. Jeżeli dochodzi do awarii, wiąże się to ze stratami, często dużymi. W medycynie termowizja znajduje zastosowanie np. w onkologii. Okazuje się, że komórki nowotworowe, chcąc zapewnić sobie „pożywienie”, wytwarzają wokół siebie gęstą sieć naczyń krwionośnych. Wtedy zwiększa się przepływ krwi i miejscowo podnosi się temperatura. Dzięki termowizji można wykonać bezkontaktowo, względnie tanio i szybko badania przesiewowe, zawczasu kwalifikując pacjenta na leczenie onkologiczne.

Są kamery termowizyjne, które służą wyłącznie do obserwacji. Wykorzystuje je Straż Graniczna, policja, straż pożarna. – Np. w przypadku pożarów wykorzystuje się to, że część kamer na podczerwień „widzi” dobrze przez dym – opowiada Robert Grochala. – Dzięki temu możemy w gęstym dymie odnaleźć kogoś, kto np. stracił przytomność. My go nie widzimy, ale obiektyw kamery termowizyjnej „widzi”. Można je również stosować do obserwacji w ciemności oraz do monitoringu zagrożeń np. w lesie.

Badanie termowizyjne – najlepiej od jesieni do początków wiosny

O zastosowaniu termowizji, jak przyznaje Robert Grochala, można mówić bardzo długo. Kiedyś problem poszanowania energii niemal nie istniał: gdy w budynku było zimno, po prostu mocniej grzano. Ale w ostatnich 2-3 dekadach ceny energii poszły w górę, zaczęto więc poszukiwać odpowiedzi na pytanie, co zrobić, by za ogrzewanie domu czy budynku płacić mniej. – Zaczęto stosować coraz bardziej doskonałe izolacje termiczne, ale samo ich stosowanie to jeszcze mało, trzeba je stosować dobrze – zauważa nasz ekspert.

Jak zatem sprawdzić, czy budynek został dobrze zabezpieczony przed wpływem niekorzystnych warunków klimatycznych? Z pomocą przychodzi tu termowizja, bazująca na różnicy temperatur wewnątrz budynku i na zewnątrz. – Często, gdy patrzymy na budynek, wydaje się nam bardzo ładnie wykończony – zauważa Robert Grochala. – Natomiast gdy spojrzymy na niego obiektywem kamery termowizyjnej, może okazać się, że rzeczywistość nie wygląda już tak kolorowo.

Zastosowanie termowizji w budownictwie rozbijmy na remonty i budowę nowych budynków. Zacznijmy od remontów. – Bardzo ważne jest, żeby zrobić kontrolę termowizyjną w odpowiednim czasie – podkreśla nasz ekspert. – Najkorzystniej jest zrobić ją przed remontem, żeby zobaczyć, gdzie są największe straty ciepła i później tak zaplanować remont, by je wyeliminować lub przynajmniej ograniczyć. Na końcu remontu dobrze jest sprawdzić, czy został on przeprowadzony skutecznie i dokładnie oraz jak wpłynął na poziom strat ciepła. Okazuje się też, że nie zawsze mamy prawidłową intuicję. Spodziewamy się np., że największe straty ciepła są przez ściany, bo izolacja termiczna ma już kilkadziesiąt lat, a w wyniku badania kamerą termowizyjną okazuje się, że przyczyną dyskomfortu termicznego w danym budynku są nie ściany, lecz np. źle ocieplony strop, zawilgocone fundamenty, czy niewłaściwie osadzone okna.

Najlepsze warunki do przeprowadzenia badania termowizyjnego w naszej strefie klimatycznej występują od połowy października do połowy kwietnia. – Niestety, wiosną i latem badania termowizyjnego nie zrobimy, bowiem nie występuje odpowiednio duża różnica temperatur pomiędzy wnętrzem a zewnętrzem – informuje Robert Grochala. – W przypadku budynków klimatyzowanych można tę różnicę wywołać, silnie schładzając pomieszczenie.

A co w przypadku, gdy ktoś buduje dom w lecie? – Wtedy zalecamy przesunięcie inspekcji termowizyjnej na czas późniejszy – podkreśla nasz ekspert. – Pół biedy, gdy ktoś buduje sam. Gorzej, jeżeli zatrudnia ekipę budowlaną. Wtedy warto umieścić w umowie zapis, że odbiór pod względem jakościowym zostanie wykonany najszybciej jak się da, ale w sprzyjających warunkach.

Pierwsze chłody mogą się pojawić już we wrześniu, ale – jak podkreśla nasz ekspert – chodzi o to, by te temperatury były w miarę stabilne. Źle jest, gdy u schyłku lata czy na początku jesieni mamy bardzo ciepłe, wręcz gorące dni, a noce są już chłodne, czyli dobowe wahania temperatury są dość wysokie. – To też nie są dobre warunki do badania termowizyjnego, bowiem każda ściana ma pewną pojemność cieplną – podkreśla Robert Grochala. – Jeżeli w ciągu dnia ciepłe powietrze i słońce tę ścianę nagrzeje, to nie ma szans, by się ona w ciągu kilku godzin w nocy schłodziła. W starych budynkach, gdzie grubość ścian wynosi 60-80 cm, nawet w przypadku sprzyjających warunków badania trzeba robić późno w nocy lub nad ranem.

Szpachla i tynk nie przykryją wszystkiego

Robert Grochala ukończył podyplomowe studia z zakresu termografii podczerwieni na Politechnice Łódzkiej oraz posiada uznawane na całym świecie certyfikaty ITC Level 1 oraz Level 2. Ale przyznaje, że z kwalifikacjami ekip przeprowadzających badania termowizyjne często nie jest najlepiej. – Jak dotąd nie ma w Polsce jasnych przepisów umożliwiających weryfikację personelu prowadzącego takie badania – podkreśla. – Od dłuższego czasu jest tak, i pewnie jeszcze będzie, że specjalistą od termowizji mieni się osoba, która kupiła kamerę termowizyjną.

A jej wiedza ogranicza się do przekonania, że jak kamera pokazuje kolor czerwony – to źle, a jak niebieski – dobrze. Dlatego warto zapytać o kwalifikacje albo doświadczenie danej ekipy.

Termowizja może się okazać „batem” na niesolidnych wykonawców. – Niektórym ekipom wydaje się, że nikt ich nie jest w stanie sprawdzić, bo „szpachla i tynk wszystko przykryją”. Tu na szczęście się mylą – mówi nasz ekspert. – To, że widzimy ładną elewację, jest oczywiście bardzo ważne, ale o wiele ważniejszą rzeczą jest jakość wykonania izolacji termicznej. Jeżeli jest ona zrobiona dobrze, to będziemy się cieszyli z tego ładnego wyglądu bardzo długo. Natomiast jeżeli zostały popełnione mniejsze lub większe błędy, to bardzo szybko ściana straci swój ładny wygląd.

Robert Grochala jest zdania, że najlepiej uprzedzić ekipę jeszcze przed rozpoczęciem prac, iż – przed przyjęciem roboty i wypłatą wynagrodzenia – zamierzamy przeprowadzić kontrolę termowizyjną. – Na podstawie relacji inwestorów wiem, że dziwnym trafem po takiej informacji ekipa zaczyna pracować dokładniej – mówi nasz ekspert. – Warto to zrobić także z tego powodu, że inwestorowi powinno bardziej zależeć nie na tym, by dochodzić później swoich praw w sądzie i poprawiać fuszerki, lecz żeby robota od razu była solidna. Poprawka nigdy nie będzie tak dobra jak to, co zostało zrobione porządnie od początku. Uprzedzenie ekipy o takim badaniu czasami powoduje, że ci, którzy nie czują się na siłach, by wykonać tę robotę dobrze, już na tym etapie się wycofują.